Overslaan en naar de inhoud gaan

Stand van zaken op het gebied van onderzoek en kennis

We weten nu, dankzij onderzoek bij dieren maar ook door het vergelijken van de darmflora van gezonde en zieke mensen, dat onze darmbacteriën een doorslaggevende rol spelen in de verschillende lichaamsfuncties: spijsvertering, stofwisseling, immuun- en neurologisch systeem.

Hier volgt een kort overzicht van de vele gunstige effecten van dit bacteriële ecosysteem.

Spijsvertering en vitaminesynthese

Darmmicrobiota speelt een directe rol in de spijsvertering door bij te dragen aan het afbreken en assimileren van de verschillende voedingsbestanddelen (koolhydraten, vetten, eiwitten, vezels) bijvoorbeeld met behulp van enzymen die ons lichaam niet heeft. 
Dierproeven hebben uitgewezen dat axenische muizen, d.w.z. muizen zonder darmmicrobiota, een energiebehoefte hebben die 20 tot 30% hoger is dan die van normale dieren.

De darmmicrobiota draagt ook bij tot de synthese van bepaalde B-groepsvitaminen en vitamine K en speelt een rol bij de stofwisseling van calcium en magnesium.

Fysiologie en darmstofwisseling

Dankzij de onderzoeken met axenische dieren weten we dat de afwezigheid van darmmicrobiota de eigenschappen en werking van enterocyten (de cellen van het darmslijmvlies) verandert. Bij axenische dieren worden de enterocyten minder snel vernieuwd. Ook wordt de beschermende slijmlaag die deze bedekt dunner en de vascularisatie en darmperistaltiek nemen af.

Deze veranderingen hebben gevolgen voor de stofwisseling maar kunnen ook leiden tot infectie omdat de snelle vernieuwing van enterocyten en de darmperistaltiek bijdragen aan de barrièrewerking van het darmslijmvlies door te voorkomen dat ziektekiemen zich er permanent vestigen.

Thumbnail

Ontwikkeling en rijping van het immuunsysteem

De darmmicrobiota speelt een belangrijke rol in de ontwikkeling van het intestinaal immuunsysteem en de werking ervan. Uit onderzoek blijkt dat het immuunsysteem van axenische muizen onrijp en onvolledig is. Deze afwijkingen verdwijnen na inoculatie van een microbiota van normale muizen bij axenische muizen.

Bescherming tegen ziektekiemen

Naast zijn rol in het rijpen en aanpassen van het immuunsysteem, beschermt de darmmicrobiota zelf tegen ziekteverwekkende micro-organismen. De bacteriën die van nature aanwezig zijn in de darmen (ook wel weerbare of commensale darmflora genoemd) zijn in staat om antimicrobiële stoffen af te scheiden tegen andere micro-organismen of bacteriën. Zij concurreren ook met ziekteverwekkende bacteriën om voedingsstoffen en de beschikbare ruimte en voorkomen zo de verspreiding ervan. 

Bewezen betrokkenheid bij bepaalde ziekten

Alle onderzoeken en studies op het gebied van microbiota wijzen uit dat ze betrokken zij bij het verschijnen van meerdere pathologieën.

Er wordt een gebrek aan microbiotisch evenwicht voor bepaalde bacteriële soorten vermeld voor mensen met chronische inflammatoire darmziekten (inflammatory bowel disease IBD) of een Prikkelbare Darm Syndroom (PDS)

Er werd een verstoring van de darmmicrobiota geconstateerd bij mensen met diabetes, obesitas of allergieën, maar ook bepaalde vormen van kanker.

Thumbnail

Meer recentelijk werd er aangetoond dat veranderingen in de darmmicrobiota het centrale zenuwstelsel kunnen aantasten en een neurologische impact kunnen hebben. Er is namelijk een hele reeks zenuwvezels aanwezig in de darmwand, die samen het enterisch zenuwstelsel vormen, dat voortdurend in relatie staat met het centrale zenuwstelsel: dit wordt ook wel de hersen-darmas genoemd, het darmstelsel dat ons "tweede brein" vormt.

Verschillende studies tonen aan dat er onevenwichtigheden in de darmflora (ofwel dysbiosen) bestaan bij bepaalde neurologische aandoeningen, wat suggereert dat de microbiota betrokken is bij het verschijnen van deze ziekten: autisme, schizofrenie, angst, depressie, bipolaire stoornissen maar ook neurodegeneratieve ziekten zoals de ziekte van Alzheimer of Parkinson.

Thumbnail

1Vascularisatie : bloedvaten waarmee de cellen van een weefsel worden “gevoed".
2Darmperistaltiek : spiersamentrekkingen van de darm die zorgen voor het voortstuwen van darminhoud. We hebben het ook over spijsverteringsmotoriek.

Bronnen :